Cultuurmenu VO

Keuze uit 5 menu’s

Er kan gekozen worden uit vijf menu’s waaraan steeds drie musea/erfgoedinstellingen meedoen die met elkaar een programma hebben samengesteld. De lessen worden gegeven binnen twee doorlopende leerlijnen: ‘Kunst en cultuur’ of ‘Mens en maatschappij‘. In totaal doen vijftien Haagse erfgoedinstellingen mee. Het programma is voor de onderbouw, klas 1 t/m 3 voor vmbo tl en havo/vwo.
Ieder schooljaar bezoekt elke klas/leerling een andere erfgoedinstelling uit een van de menu’s. Na drie jaar heeft de klas/leerling een afgerond menuprogramma gevolgd, waardoor er een stapeling van kennis en beleving plaatsvindt.
Het volgen van een Cultuurmenu VO-les bestaat steeds uit een les in één van de erfgoedinstellingen met voorbereidend- en/of verwerkingsmateriaal. Het lesmateriaal wordt op deze site aangeboden. De lessen omvatten altijd een receptief deel, kijken en luisteren, maar vooral ook een productief deel: onderzoeken, een creatief proces volgen, een opdracht uitvoeren en ook een reflecterend deel. De lessen duren 75 minuten.

Omschrijving Cultuurmenu VO leerlijn ‘Kunst en cultuur’

Het doel van de leerlijn kunst en cultuur van het Cultuurmenu VO (voortgezet onderwijs) is: bijdragen aan een brede verdiepende oriëntatie van leerlingen op het gebied van kunst en cultuur. De leerlingen verdiepen zich in verschillende uitingen hiervan. Deze verdiepende kennismaking sluit aan op de kerndoelen van Kunstzinnige oriëntatie van het primair onderwijs (de leerlijn van het Cultuurmenu PO) ‘kennismaken met cultureel erfgoed’.

De leerlingen krijgen gedurende drie jaar, ieder jaar een museumles bij tentoonstellingen en of vaste collecties van diverse erfgoedinstellingen. Binnen deze lessencyclus is een thematische verbinding gemaakt. De les omvat een receptief-, productief- en reflectief deel.

De leerlingen verdiepen hun kennis op het gebied van beeldende kunst, samenhang binnen de kunsten en leren kunst in de maatschappelijke context te plaatsen. Hierdoor leren ze kunst beter begrijpen. Ze leren om te reflecteren op eigen werk en dat van anderen, waaronder kunstenaars.

Omschrijving Cultuurmenu VO leerlijn ‘Mens en maatschappij

De leerlingen verdiepen hun kennis in verschijnselen in de actuele maatschappelijke werkelijkheid die verklaard kunnen worden door hun geschiedkundige en aardrijkskundige context. De lessen bouwen voort op de kerndoelen uit het primair onderwijs die horen bij Mens en samenleving, Ruimte en tijd, en Oriëntatie op jezelf en de wereld. Deze kerndoelen komen ook aan bod binnen het Cultuurmenu voor het primair onderwijs.
Binnen deze leerlijn staat de persoonlijke betrokkenheid van de leerlingen centraal (wat vind ik er van, vragen stellen, inlevingsvermogen, open en verkennende houding als doel en middel en standpunt bepalen). De leerlingen leren werken met bronnen en onderzoeksobjecten. Het doel van de lessen is het leveren van een bijdrage aan het opbouwen van het persoonlijk kader, waardoor leerlingen de wereld in al haar complexiteit beter leren begrijpen.
Binnen ieder menu wordt met gezamenlijke thema’s en kerndoelaccent(en) gewerkt, kerndoelen van het voorgezet onderwijs. Daarnaast geeft iedere erfgoedinstelling binnen een menu les aan een bepaalde groep en heeft gekozen voor een lesinhoud die zoveel mogelijk aansluit bij het schoolcurriculum, bij de leeftijd en de leerstof die op school gegeven wordt.

Museum Beelden aan Zee

Doelstellingen Cultuurmenu VO

De leerling ervaart dat een erfgoedinstelling een plek is waar:

  • mensen elkaar kunnen ontmoeten;
  • je ervaringen kunt uitwisselen;
  • je kunt nadenken en met elkaar in gesprek kunt gaan over maatschappelijk relevante kwesties;
  • je vragen mag stellen en kritisch mag zijn;
  • je uitgedaagd wordt om creatief te denken;
  • mogelijkheden zijn tot discussie en reflectie.

De erfgoedinstellingen die meedoen aan het Cultuurmenu willen ook bereiken dat leerlingen:

  • de verscheidenheid en rijkdom van het cultureel erfgoed binnen hun eigen stad en leefomgeving waarnemen en beleven;
  • door het volgen van de cultuurmenulessen geïnspireerd raken en enthousiast worden, zodat ze zich op cultureel gebied verder kunnen ontwikkelen;
  • ontdekken dat erfgoedinstellingen centra zijn waar ze ook de boeiende, leuke en plezierige kanten van kunst en cultuur kunnen ontdekken en beleven;
  • op bijzondere locaties komen waar ze merken dat de verhalen en feiten van een collectie met die plek verbonden zijn, maar ook met hun eigen kennis en ervaringen.
  • vaker in schoolverband naar een erfgoedinstelling gaan en hiermee een kans krijgen die ze van huis uit niet altijd wordt aangeboden.

Tot slot willen de erfgoedinstellingen bereiken dat er structureel wordt samengewerkt met de scholen, zodat het inhoudelijk programma van het Cultuurmenu blijft aansluiten op het schoolcurriculum en bij de vakken die op school gegeven worden.

Aansluiting bij overige vakken en kerndoelen
Tijdens alle lessen wordt ook veel aandacht besteed aan Nederlands en is per cultuurmenules naast de keuze voor het gezamenlijke kerndoelaccent ook een keuze gemaakt uit de overige kerndoelen behorend bij ‘Kunst en cultuur’ en ‘Mens en maatschappij’. Centraal in elke cultuurmenules staat de (eigen) collectie en de bijbehorende verhalen van iedere deelnemende erfgoedinstelling.

Didactische aanpak van de lessen
Alle cultuurmenulessen voldoen aan een aantal didactische richtlijnen.
Deze hebben als doel:

  1. de leerlingen vaardigheden bij te brengen die horen bij de volgende competenties:
  2. een bijdrage te leveren aan taalbeheersing
  3. rekening te houden met de ‘21st century skills’: met accenten op cultureel burgerschap, cultureel zelfbewustzijn, ontwikkeling van creativiteit.

Deelnamekosten per leerling voor lessen, lesmateriaal

Deelname aan de lessen kost € 5,75 per leerling, dit kan ook verrekend worden met de CJP Cultuurkaart van de school. Het lesmateriaal is gratis te downloaden van de website vanaf begin september 2017.

Voorbereidend en verwerkend lesmateriaal voor op school
Het lesmateriaal staat vanaf begin september 2017 op de website. De cultuurmenules begint en eindigt op school, met het maken van het voorbereidende en verwerkende lesmateriaal. Het is belangrijk dat de leerlingen goed voorbereid zijn op het bezoek aan het museum en de cultuurmenules na afloop goed verwerken.

Busvervoer is gratis
In tegenstelling tot de eerdere vermeldingen kan het busvervoer voor klassen die niet zelf op de fiets kunnen komen naar het museum GRATIS aangeboden worden. Hierbij wordt wel een bepaald maximum aan boekingen gehanteerd. U krijgt bij het boeken een melding als het maximum is bereikt, dan betaalt de school 127,00 per klas.
Dit aanbod van gratis busvervoer geldt alleen voor het eerste schooljaar 2017-2018 waarin het project start en is alleen geldig voor scholen uit de regio Den Haag, dat wil zeggen voor scholen uit Den Haag, Delft, Leidschendam, Voorburg, Nootdorp, Rijswijk en Wassenaar. Het aanvragen van het busvervoer wordt gecoördineerd door de organisatie van het Cultuurmenu VO. Op het online-inschrijfformulier op deze website staat aangegeven hoe busvervoer aan te vragen is

Groepsgrootte
Houdt u s.v.p. goed de maximale omvang van de groep in de gaten, dit wordt per erfgoedinstelling in deze brochure aangegeven. Als de groepsgrootte op het moment van vertrek zal afwijken van hetgeen bij inschrijving is opgegeven, geef dit dan tijdig door aan rooster@cultuurmenu.nl in verband met busvervoer of het maximaal toegestane aantal personen in een museumles.

Aantal begeleiders van school
Bij iedere lesomschrijving in de brochure en op de website staat het gewenste aantal begeleiders genoemd. Het is helaas niet mogelijk om meer begeleiders mee te nemen dan wordt aangegeven in verband met de ontvangstmogelijkheid in het museum maar ook in verband met het aantal zitplaatsen in de bus, mocht er busvervoer zijn aangevraagd.

Lestijden en tijdsduur van de les
De lessen van het Cultuurmenu starten om 9.15 uur, 10.45 uur en 13.30 uur en duren 75 minuten. De lessen worden gegeven in twee periodes: oktober tot en met december en januari tot en met april. Om er voor te zorgen dat de lessen op tijd kunnen beginnen wordt u als school verzocht er op toe te zien dat de groepen op tijd klaar staan om met de bus mee te gaan of op tijd vertrekken vanaf de school met de fiets of met ander (openbaar) vervoer. Op het online rooster staat straks aangeven hoe laat de klassen opgehaald worden als er busvervoer is geboekt.
Gezien de grote verkeersdrukte, vooral in de ochtendspits, is het belangrijk dat de klas op tijd vertrekt. Als er een bus is aangevraagd, zorg er voor dat de bus op tijd kan vertrekken. Als de groep te laat komt, kan de erfgoedinstelling niet de gehele les geven, omdat er aansluitend vaak volgende lessen gepland staan.

Verhinderd voor deelname aan lessen van het Cultuurmenu?
Als een groep door omstandigheden is verhinderd om naar een les te gaan, dan kan dit door de cultuurcoördinator of contactpersoon van uw school op twee manieren worden meegedeeld:

  1. als de verhindering binnen 24 uur speelt, via de HOTLINE: 0174-315090, deze wordt bemand door de busmaatschappij de BAB VIOS Touringcars (ook als er geen georganiseerd busvervoer is aangevraagd). Bellen met de hotlijn kan alleen op werkdagen tussen 8.00 uur en 17.00 uur.
  2. bij minder urgente gevallen, via een e-mail aan rooster@cultuurmenu.nl.

Annuleren van de lessen
Nadat de school heeft geboekt is er per boeking nog 14 dagen bedenktijd, daarna zijn de boekingen officieel.
Annuleren kan altijd, maar bij verhindering of annulering van een les kan alleen in het geval van overmacht (extreme weersomstandigheden, plotselinge ziekte etc.) gezocht worden naar een vervangende datum voor de les. Alle door de school geannuleerde lessen worden in rekening gebracht, tenzij het gaat om een geval van overmacht/uitzonderlijke situatie. De administratieve kosten voor het annuleren van een cultuurmenules zijn per annulering € 15,00.
Annuleren kan door een e-mail te sturen aan rooster@cultuurmenu.nl en in dringende gevallen door te bellen met het nummer van de hotline 0174-315090.

Evaluatieformulieren en klankbordvergadering
Op de website van het Cultuurmenu staan zowel evaluatieformulieren voor de leerkrachten, als voor de directie/cultuurcoördinatoren. Ingevulde formulieren komen terecht op het Projectenbureau Haagse Musea en bij het betreffende museum waar de les is gevolgd. Hierdoor is het mogelijk de cultuurmenulessen zo optimaal mogelijk te laten verlopen. Ieder jaar vindt er tevens een klankbordvergadering plaats waarvoor alle scholen een uitnodiging ontvangen. Wij vragen u uw leerlingen vooraf te vertellen hoe zij zich in de erfgoedinstellingen moeten gedragen en ook tijdens het bezoek hierop toe te zien.

Inschrijven voor het schooljaar 2017-2018

Op de pagina inschrijven kunt u zich aanmelden voor Cultuurmenu VO.

CULTUURMENU VO LEERLIJN KUNST EN CULTUUR
klasschooljaarLeergebied kunst en cultuur kerndoel 48 t/m 52
HAVO/VWOVMBO/tlMenu AMenu BMenu C
111Muzee ScheveningenKinderboekenmuseumEscher in het Paleis
222Panorama MesdagMuseum MeermannoDe Mesdag Collectie
333Beelden aan ZeeGemeentemuseum Den HaagMauritshuis
gezamenlijk onderwerp:gezamenlijk onderwerp:gezamenlijk onderwerp:
beeldende kunst, verzamelen, Scheveningentoegepaste en autonome kunst, wat is het verschilmeesterwerk en vakmanschap In de kunst
kerndoelaccent: 48, 50, 51Kerndoelaccent: 48, 50, 51kerndoelaccent: 50, 52
CULTUURMENU VO LEERLIJN MENS EN MAATSCHAPPIJ
klasschooljaarLeergebied Mens en maatschappij kerndoel 36 t/m 47
HAVO/VWOVMBO/tlMenu DMenu E
111Afdeling Archeologie & Natuur en MilieueducatieMuseum de Gevangenpoort
222Haags GemeentearchiefMuseon
333Haags Historisch MuseumNationaal Archief
gezamenlijk onderwerp:gezamenlijk onderwerp:
de geschiedenis bewaren, rondom de Hofvijveroorlog, vrede en mensenrechten
kerndoel accent: 39, 40kerndoel accent: 47